“ประชาชาติธุรกิจ” สรุปความเคลื่อนไหวในสงครามอิหร่าน ณ วันที่ 16 มี.ค. 2026 ที่น่าสนใจ ดังนี้
สถานการณ์สู้รบ
ทรัมป์ยกระดับสงคราม ถล่มเกาะคาร์ก หัวใจเศรษฐกิจอิหร่าน
เมื่อวันที่ 14 มีนาคม สหรัฐทิ้งระเบิดเกาะคาร์ก (Kharg Island) ครั้งใหญ่ที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ตะวันออกกลาง โดยเกาะดังกล่าวเป็นศูนย์กลางการส่งออกน้ำมันสัดส่วนกว่า 90% ของอิหร่าน
สหรัฐโจมตีเฉพาะเป้าหมายทางทหาร อย่างไรก็ดี ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้นำสหรัฐขู่ว่า หากอิหร่านยังโจมตีเรือในช่องแคบฮอร์มุซอีกในอนาคต สหรัฐอาจไม่ละเว้นเป้าหมายที่เป็นโครงสร้างพื้นฐานน้ำมัน
อิหร่านโต้กลับ เป้าหมายท่าเรือ UAE
อับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน กล่าวว่า สหรัฐใช้ขีปนาวุธร่อนจากสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) เพื่อโจมตีเกาะคาร์ก ดังนั้นกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลามแห่งอิหร่าน (IRGC) พุ่งเป้าเอาคืน โดยโจมตีผลประโยชน์ของสหรัฐใน UAE รวมถึงท่าเรือ ท่าเทียบเรือ และฐานทัพทางทหาร เป็นเป้าหมายที่ชอบด้วยกฎหมาย
เพลิงไหม้ที่ท่าเรือฟูไจราห์ (Port of Fujairah) ใน UAE สาเหตุเกิดจากเศษซากของโดรนที่ถูกสกัดกั้น ทั้งนี้ ท่าเรือฟูไจราห์เป็นท่าเรือน้ำลึกอเนกประสงค์ในตำแหน่งยุทธศาสตร์ ที่ใช้เป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการเลี่ยงช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งห่างจากช่องแคบฮอร์มุซไปทางใต้ 130 กม. โดยเมื่อวันที่ 15 มีนาคม การขนถ่ายน้ำมันที่ท่าเรือฟูไจราห์กลับมาดำเนินงานได้อีกครั้งแล้ว
วันที่ 16 มีนาคม ท่าเรือฟูไจราห์ ถูกโดรนโจมตี ส่งผลให้เกิดเพลิงไหม้ เจ้าหน้าที่ควบคุมเพลิงได้แล้วโดยไม่มีผู้ได้รับบาดเจ็บ
ทรัมป์เรียกร้องนานาชาติ-นาโต้ กองเรือรบช่วยปกป้องฮอร์มุซ
วันที่ 14 มีนาคม ทรัมป์โพสต์ทรูทโซเชียล เรียกร้องให้หลายประเทศ รวมถึงจีน ฝรั่งเศส ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ และสหราชอาณาจักร (ยูเค) ส่งเรือรบไปยังช่องแคบฮอร์มุซ เพื่อช่วยรักษาความปลอดภัยบนเส้นทางเดินเรือสำคัญ ซึ่งลำเลียงน้ำมันประมาณ 1 ใน 5 ของโลก โดยอธิบายว่า เป็นความรับผิดชอบร่วมกันของประเทศต่างๆ ที่พึ่งพาการขนส่งน้ำมันผ่านช่องแคบฮอร์มุซ
ทรัมป์ยังขอให้ชาติสมาชิกองค์การสนธิสัญญาป้องกันแอตแลนติกเหนือ (นาโต้) ส่งเรือมาช่วยคุ้มกัน มิฉะนั้นจะเผชิญกับ “อนาคตที่เลวร้ายอย่างมาก”
ทรัมป์ขู่อาจเลื่อนเจอ สี จิ้นผิง หากไม่ร่วมปกป้องฮอร์มุซ
ทรัมป์มีกำหนดการจะเดินทางเยือนจีน เพื่อประชุมสุดยอดกับประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ผู้นำจีน ตั้งแต่วันที่ 31 มีนาคมถึง 2 เมษายน อย่างไรก็ดี ทรัมป์ให้สัมภาษณ์กับหนังสือพิมพ์ไฟแนนเชียลไทม์ส ฉบับวันที่ 15 มีนาคม ว่า ต้องการทราบจุดยืนของจีนในการช่วยเปิดช่องแคบฮอร์มุซก่อนการเดินทาง หากจีนไม่แสดงจุึดยืนก็อาจเลื่อนการเยือนออกไป โดยเน้นย้ำว่า จีนได้น้ำมัน 90% จากช่องแคบฮอร์มุซ
ท่าทีหลายประเทศ ยังไม่มีแผนส่งเรือรบไปฮอร์มุซ หลังทรัมป์เรียกร้อง
ซานาเอะ ทาคาอิจิ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น กล่าวว่า ยังไม่มีแผนส่งเรือรบไปยังตะวันออกกลาง เพื่อคุ้มกันเรือพาณิชย์ ขณะที่ แคทเธอรีน คิง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคมออสเตรเลีย กล่าวกับ ABC ว่า ออสเตรเลียจะไม่ส่งเรือไป ด้าน นิโคลา วิลลิส รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังนิวซีแลนด์ กล่าวกับ CNBC ว่า ประเทศไม่ได้รับคำขอเช่นนั้น
สหรัฐเตรียมส่งนาวิกโยธินไปตะวันออกกลางเพิ่ม 5,000 นาย
เจ้าหน้าที่สหรัฐสองคนยืนยันกับซีบีเอส นิวส์ (CBS News) ว่า สหรัฐจะส่งนาวิกโยธินและเรือรบของสหรัฐไปยังตะวันออกกลางเพิ่ม โดยมาจากกลุ่มเรือเตรียมพร้อมสะเทินน้ำสะเทินบก (Amphibious Ready Group : ARG) และหน่วยนาวิกโยธินปฏิบัติการ โดยกลุ่มดังกล่าวจะนำโดยเรือ USS Tripoli ซึ่งประจำการอยู่ที่ญี่ปุ่น และประกอบด้วยทหารเรือและนาวิกโยธินประมาณ 5,000 นาย
อิหร่านพิจารณาให้เรือที่จ่ายด้วยเงินหยวนผ่านช่องแคบฮอร์มุซได้
CNN รายงานอ้างเจ้าหน้าที่ระดับสูงของอิหร่าน ระบุว่า อิหร่านพิจารณาอนุญาตให้เรือบรรทุกน้ำมันหลายลำสามารถผ่านช่องแคบฮอร์มุซได้ โดยต้องใช้เงินสกุลหยวนของจีนในการทำธุรกรรม โดยการกระทำดังกล่าวเป็นรูปแบบหนึ่งของสงครามเศรษฐกิจที่มักเรียกว่า “การลดบทบาทของดอลลาร์” และยังส่งสัญญาณถึงความพยายามเชิงกลยุทธ์ที่จะดึงจีนเข้ามาในฐานะผู้ค้ำประกันความมั่นคงในช่องแคบฮอร์มุซ
นอกจากนี้ เมื่อวันที่ 14 มีนาคม เรือบรรทุกน้ำมันติดธงชาติอินเดีย 2 ลำ ซึ่งบรรทุกก๊าซปิโตรเลียมเหลว (LPG) แล่นผ่านช่องแคบฮอร์มุซในอิหร่านอย่างปลอดภัย หลังเจรจาขออนุญาตผ่านฮอร์มุซ
โมฮัมหมัด ฟาธาลี เอกอัครราชทูตอิหร่านประจำอินเดีย กล่าวว่า อิหร่านอนุญาตให้เรืออินเดียบางลำผ่านช่องแคบฮอร์มุซได้ โดยก่อนหน้านี้ ในวันที่ 12 มีนาคม นเรนทรา โมดี นายกรัฐมนตรีอินเดียกล่าวว่า ตนได้พูดคุยกับประธานาธิบดี มาซูด เปเซชเกียน ของอิหร่าน และหารือเกี่ยวกับการขนส่งสินค้าและพลังงานจากอ่าวเปอร์เซีย
ฮามาสเรียกร้องอิหร่านหยุดโจมตีเพื่อนบ้าน
กลุ่มฮามาส ซึ่งเป็นกลุ่มติดอาวุธที่สู้รบกับอิสราเอลในฉนวนกาซา หนึ่งใน ‘แกนแห่งการต่อต้าน’ (Axis of Resistance) ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน ออกแถลงการณ์เรียกร้องให้พี่น้องชาวอิหร่านยุติการโจมตีประเทศเพื่อนบ้านในอ่าวเปอร์เซีย และยืนยันสิทธิของอิหร่านในการตอบโต้การรุกรานจากสหรัฐและอิสราเอล
สงครามข่าวสาร
เนทันยาฮูโพสต์คลิป สยบข่าวลือเสียชีวิต
เบนจามิน เนทันยาฮู นายกรัฐมนตรีอิสราเอล โพสต์คลิปวิดีโอผ่านเทเลแกรมแสดงภาพเคลื่อนไหว ขณะกำลังชงกาแฟและพูดคุยกับผู้ช่วยเมื่อวันที่ 15 มีนาคม หลังมีข่าวลือจว่า เนทันยาฮูได้รับบาดเจ็บหรือเสียชีวิต
เนทันยาฮูเล่นคำกับคำว่า “ตาย” ซึ่งเป็นคำสแลงภาษาฮิบรูที่สามารถแปลว่า “คลั่งไคล้” ได้ โดยเขากล่าวในคลิปว่า ผมคลั่งไคล้กาแฟ รู้ไหม? ผมจดจ่ออยู่กับประชาชนของผมด้วย
IRGC ขู่สังหารเนทันยาฮู
เมื่อวันที่ 15 มีนาคม IRGC ขู่ว่าจะยังคงพยายามไล่ล่าและสังหารเนทันยาฮูต่อไป โดยระบุว่า “หากนายกรัฐมนตรีอาชญากรไซออนิสต์ยังมีชีวิตอยู่ เราจะยังคงตามล่าและสังหารด้วยกองกำลัง”
ทรัมป์เชื่อ โมจตาบาบาดเจ็บ แต่ยังมีชีวิต-สื่อปูดผ่าตัดลับที่รัสเซีย
ทรัมป์ให้สัมภาษณ์กับฟ็อกซ์ นิวส์ (Fox News) เมื่อวันที่ 13 มีนาคม โดยระบุถึง โมจตาบา คาเมเนอี ผู้นำสูงสุดอิหร่านคนใหม่ โดยระบุอย่างระมัดระวังว่า ผมคิดว่าเขาได้รับบาดเจ็บ แต่คิดว่าน่าจะยังอยู่ชีวิตอยู่ ขณะที่พีท เฮกเซธ รัฐมนตรีกระทรวงกลาโหมสหรัฐ กล่าวว่า โมจตาบาได้รับบาดเจ็บและอาจเสียโฉม
ตั้งแต่การโจมตีครั้งแรกเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์จนถึงขณะนี้ โมจตาบายังไม่เคยปรากฎตัวต่อสาธารณะ
วันที่ 15 มีนาคม สำนักข่าวอัลจาซีรา อ้างแหล่งข่าวระดับสูงจากอิหร่านว่า โมจตาบาถูกส่งตัวไปผ่าตัดที่รัสเซียอย่างลับ ๆ โดยการผ่าตัดสำเร็จแล้วและกำลังพักฟื้นอยู่ที่โรงพยาบาลภายในทำเนียบประธานาธิบดี
สหรัฐตั้งค่าหัว โมจตาบาและ IRGC 10 ล้านดอลลาร์
วันที่ 15 มีนาคม กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐ เสนอเงินรางวัล 10 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ราว 323 ล้านบาท) ให้กับผู้ที่สามารถแจ้งเบาะแสเกี่ยวกับโมจตาบา รวมถึงเจ้าหน้าที่ระดับสูงหลายคนพัวพันกับ IRGC ว่าอยู่ที่ใด โดยมีจุดประสงค์เพื่อรวบรวมข้อมูลข่าวกรอง และเป็นส่วนหนึ่งของโครงการ “รางวัลเพื่อความยุติธรรม”
ทรัมป์ลั่น อาจโจมตีเกาะคาร์กอีก เพื่อความสนุก
ทรัมป์กล่าวในการให้สัมภาษณ์กับ NBC News ว่า ตนประหลาดใจที่อิหร่านตัดสินใจโจมตีประเทศอื่น ๆ ในตะวันออกกลางเพื่อตอบโต้ปฏิบัติการของสหรัฐและอิสราเอล และในการโจมตีเกาะคาร์ก สหรัฐทำลายล้างพื้นที่เกาะส่วนใหญ่ไปอย่างสิ้นเชิง ‘แต่เราอาจโจมตีอีก 2-3 ครั้ง เพื่อความสนุก’ ทรัมป์กล่าว
ความคืบหน้าด้านการทูต
ทรัมป์อ้าง เงื่อนไขยุติสงครามยังไม่ดีพอ-อิหร่านโต้ ไม่เคยขอให้หยุดยิง
ทรัมป์ให้สัมภาษณ์กับ NBC News เมื่อวันที่ 14 มีนาคม ระบุว่า อิหร่านต้องการทำข้อตกลงเพื่อยุติสงคราม แต่ตนไม่ต้องการ เนื่องจากเงื่อนไขยังไม่ดีพอ โดยเงื่อนไขนั้น ๆ ต้องแข็งแกร่งมาก
ต่อมา อับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่านกล่าวกับ CBS ในวันที่ 15 มีนาคม โต้แย้งว่า อิหร่านไม่เคยขอให้หยุดยิง อิหร่านไม่เคยขอแม้แต่การเจรจา โดยพร้อมที่จะปกป้องตนเองตราบเท่าที่จำเป็น
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
