คอลัมน์ : Politics policy people forum
12 พฤษภาคม คือเส้นตายที่รัฐบาลอนุทิน 2 จะต้องยืนยันร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) ที่ค้างอยู่ตั้งแต่สภาสมัยที่แล้วว่าจะเดินหน้าต่อหรือไม่
ตามรัฐธรรมนูญมาตรา 147 กำหนดไว้ว่า ในกรณีที่มีการยุบสภา ร่างกฎหมาย หรือร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติม ถ้ารัฐสภายังไม่ได้เห็นชอบให้มีอัน “ตกไป” แต่ถ้าคณะรัฐมนตรีใหม่หลังการเลือกตั้ง “ร้องขอ” ต่อรัฐสภา เพื่อให้สภาผู้แทนฯ หรือวุฒิสภาพิจารณาต่อไป ถ้าที่ประชุมรัฐสภาเห็นชอบด้วยก็ให้สภาผู้แทนฯ หรือวุฒิสภาเดินหน้า
“คณะรัฐมนตรีชุดใหม่ต้องร้องขอภายใน 60 วัน นับแต่มีการเรียกประชุมรัฐสภาครั้งแรกหลังการเลือกตั้งทั่วไป”
เทวฤทธิ์ มณีฉาย สมาชิกวุฒิสภา (สว.) ในสายตรงข้ามฝั่ง สว.สีน้ำเงิน ถอดบัญชีกฎหมายค้างท่อในสภา ทั้งชั้น สส.และ สว. มีมากถึง 116 ฉบับ
เมื่อกางบัญชีดูจะพบว่าร่างกฎหมายทั้ง 116 ฉบับครอบคลุมทุกมิติของการบริหารจัดการรัฐ แบ่งเป็นร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญ 23 ฉบับ ร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ (พ.ร.ป.) 1 ฉบับ และร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) ทั่วไปอีกกว่า 90 ฉบับ (ทั้งในชั้นสภาผู้แทนฯ และวุฒิสภา) สิ่งที่สภาชุดใหม่ต้องเผชิญคือการจัดลำดับความสำคัญ ท่ามกลางกฎหมายที่มีความแหลมคมทางการเมืองสูง
อย่างไรก็ตามมติคณะรัฐมนตรี (ครม.) ที่ประชุมอย่างเป็นทางการครั้งแรก เมื่อ 11 เมษายน 2569 ได้มีมติรับทราบร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) ที่ยังค้างอยู่ทั้ง 24 ฉบับ แบ่งเป็น 1.ร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) ที่ค้างในชั้นการพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎร จำนวน 20 ฉบับ และ 2. ร่างพระราชบัญญัติที่ค้างในชั้นการพิจารณาของวุฒิสภา จำนวน 4 ฉบับ อาทิ
กระทรวงกลาโหม 2 ฉบับ ร่าง พ.ร.บ.จัดระเบียบราชการกระทรวงกลาโหม (ฉบับที่ ..) พ.ศ… ร่าง พ.ร.บ.ธรรมนูญศาลทหาร (ฉบับที่ ..) พ.ศ…
กระทรวงการคลัง 3 ฉบับ อาทิ ร่าง พ.ร.บ.ศูนย์กลางการประกอบธุรกิจทางการเงิน พ.ศ… ร่าง พ.ร.บ.หลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ… (หลักทรัพย์อิเล็กทรอนิกส์)
กระทรวงคมนาคม 5 ฉบับ อาทิ ร่าง พ.ร.บ.เวนคืนอสังหาริมทรัพย์ เพื่อสร้างกิจการรถไฟฟ้า โครงการรถไฟฟ้าสายสีชมพูช่วงแคราย – มีนบุรี ในท้องที่อำเภอเมืองนนทบุรี อำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรี และเขตหลักสี่ เขตบางเขน เขตคันนายาว เขตมีนบุรี กรุงเทพมหานคร พ.ศ… ร่างพระราชบัญญัติการท่าเรือแห่งประเทศไทย (ฉบับที่ ..) พ.ศ…
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม 1 ฉบับ ร่างพ.ร.บ.บริหารจัดการเพื่ออากาศสะอาด พ.ศ…
กระทรวงยุติธรรม 3 ฉบับ อาทิ ร่างพ.ร.บ.ล้มละลาย (ฉบับที่ ..) พ.ศ…
โดยกฎหมายทั้ง 24 ฉบับที่ค้างอยู่นั้น ครม.ให้รัฐมนตรีเจ้าสังกัด หัวหน้าหน่วยงานราชการ พิจารณาความสำคัญ พร้อมทั้งยืนยันความจำเป็นกลับมายังสำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี ภายใน 24 เมษายน เพื่อเสนอให้ ครม.พิจารณาร้องขอไปยังสภาพิจารณาร่างกฎหมายต่อไป เพื่อให้ทันเส้นตาย 12 พฤษภาคม
ลุ้นชะตากรรม กม.นิรโทษ
แต่ปรากฏว่าใน 24 ฉบับยังไม่มีกฎหมายทางการเมืองที่แหลมคม และสำคัญ ฉบับแรกคือ ร่างพระราชบัญญัติสร้างเสริมสังคมสันติสุข พ.ศ… หรือ พ.ร.บ.นิรโทษกรรม ซึ่งผ่านวาระ 3 ในการประชุมสภาสมัยที่แล้วและอยู่ในการพิจารณาของวุฒิสภา
โดยร่างกฎหมายดังกล่าวนิรโทษกรรมให้กับการกระทำของบุคคลที่เข้าร่วมชุมนุมทางการเมือง หรือแสดงออกทางการเมือง อันมีมูลเหตุมาจากความขัดแย้งทางการเมือง หรือจูงใจทางการเมือง ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2548 ถึงวันที่ 16 กรกฎาคม 2568 โดยกลุ่มการเมืองที่ได้รับอานิสงส์จากกฎหมาย
เช่น การชุมนุมของกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย 2 ครั้ง (ก่อนรัฐประหาร 19 กันยาฯ 49 และช่วงรัฐบาลพรรคพลังประชาชน) การชุมนุมของกลุ่มแนวร่วมประชาชนต่อต้านเผด็จการแห่งชาติ (นปช.) ปี 2552-2553 การชุมนุมของกลุ่มคณะกรรมการประชาชนเพื่อการเปลี่ยนแปลงปฏิรูปประเทศไทยให้เป็นประชาธิปไตยที่สมบูรณ์แบบอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข (กปปส.) การชุมนุมของกลุ่มนักเรียน นักศึกษาในช่วงรัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา
แต่ในจำนวนนี้ไม่รวมคดีทุจริต การกระทำความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 และการกระทำความผิดที่ทำให้ผู้อื่นถึงแก่ความตาย หรือเป็นเหตุให้ผู้อื่นได้รับอันตรายสาหัสตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 297
อากาศสะอาด วาระค้าง
อีกด้านหนึ่งคือการเดินหน้ามีรัฐธรรมนูญใหม่ หลังจากมีร่างแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญค้างการพิจารณาอยู่ 23 ฉบับ โดยเฉพาะฉบับที่ค้างการพิจารณาในวาระ 2 พิจารณารายมาตรา ในมาตรา 256/28 ที่ สว.สีน้ำเงินแปรญัตติให้การเห็นชอบรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ต้องใช้เสียง สว. 1 ใน 3 เสียง แต่เกิดการคัดค้านจากพรรคประชาชน “อนุทิน”
จึงตัดสินใจ “ยุบสภา” ณัฐวุฒิ บัวประทุม สส.พรรคประชาชน ในฐานะประธานกรรมาธิการพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมได้ “ขอถอน” กฎหมายกลับออกไป
อีกฉบับคือ ร่าง พ.ร.บ.บริหารจัดการเพื่ออากาศสะอาด พ.ศ… ที่ผ่านชั้นการพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎร และค้างอยู่ในการพิจารณาของ สว. ยังไม่รู้ออกหัว-ก้อย หลังจากแกนนำคนสำคัญของพรรคภูมิใจไทย “ศุภชัย ใจสมุทร” สส.บัญชีรายชื่อ อภิปรายกลางสภาไม่ควรเร่งรัดพิจารณา พ.ร.บ.อากาศสะอาด เพราะยังมีข้อกังวลหลายประการ
ลุ้นเฮือกสุดท้าย ในวิปรัฐบาล
แหล่งข่าวจาก สว.สีน้ำเงินระบุถึงชะตากรรมร่างกฎหมายที่ค้างอยู่อย่างร่าง พ.ร.บ.เสริมสร้างสันติสุขฯ ว่า ขณะนี้ยังไม่มีสัญญาณจากฝ่ายรัฐบาลว่าจะเดินหน้าต่อหรือไม่ เพราะกฎหมายนี้ยังค้างอยู่ในชั้นกรรมาธิการ ถ้ารัฐบาลยังเฉยคาดว่ากฎหมายฉบับนี้อาจจะตกไปก็ได้
ด้าน “นิกร จำนง” สส.บัญชีรายชื่อ พรรคภูมิใจไทย ในฐานะรองประธานวิปรัฐบาล อธิบายว่า กฎหมาย 24 ฉบับที่คณะรัฐมนตรีมีมติรับทราบ เป็นกฎหมายที่มีลักษณะเป็นพวง เช่น กฎหมายเกี่ยวกับการเวนคืนที่ดินเพื่อสร้างรถไฟฟ้า
แต่กฎหมายที่เกี่ยวกับการเมือง ที่เริ่มต้นจากคณะรัฐมนตรี หรือสภา เช่น ร่าง พ.ร.บ.เสริมสร้างสังคมสันติสุข รวมถึงร่างรัฐธรรมนูญฉบับแก้ไขเพิ่มเติม จะต้องผ่านการเห็นชอบจากที่ประชุมวิปรัฐบาลก่อน ครม.จะตัดสินใจเองไม่ได้
“ซึ่งวิปรัฐบาลเพิ่งตั้ง ดังนั้นต้องกลับมาให้วิปรัฐบาลพิจารณา กฎหมายการเมืองที่ค้างอยู่ในวุฒิฯ ต้องพิจารณาดู วิปก็ต้องคุยกัน เป็นกฎหมายการเมืองต้องถามฝ่ายการเมือง รองนายกฯ ปกรณ์ นิลประพันธ์ จะเป็นคนเคาะเข้าสู่ที่ประชุม ครม.” นิกรกล่าว
ทั้งร่างกฎหมายอากาศสะอาด ที่เกี่ยวข้องกับฝุ่น PM 2.5
ทั้งร่างกฎหมายเสริมสร้างสังคมสันติสุข ที่เกี่ยวกับการชุมนุมทางการเมือง มีเด็กและเยาวชนเข้าไปเกี่ยวข้อง ติดร่างแหมากมาย
ทั้งร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติม จะเดินหน้าต่ออย่างไร แม้ปมการแก้ไขรัฐธรรมนูญจะได้เสียงประชามติท่วมท้นให้เดินหน้าต่อ
ยังต้องลุ้นชะตากรรมจนถึงนาทีสุดท้าย
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
