กระทรวงต่างประเทศของสหรัฐอเมริกา เปิดเผยกับสำนักข่าวรอยเตอร์ในวันอังคาร(12 พ.ค.)ว่า เจ้าหน้าที่ระดับสูงของสหรัฐและจีนเห็นพ้องตรงกันว่าไม่ควรอนุญาตให้ประเทศใดเรียกเก็บค่าธรรมเนียมการเดินเรือในช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นสัญญาณบ่งชี้ว่าสองชาติมหาอำนาจกำลังพยายามหาจุดร่วมกันในการกดดันอิหร่านให้ยุติการควบคุมเส้นทางเดินเรือที่สำคัญแห่งนี้ของโลก หลังจากอิหร่านได้ปิดช่องแคบนี้นับจากสหรัฐร่วมกับอิสราเอลเปิดฉากสงครามโจมตีอิหร่านเมื่อปลายเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมา
กระทรวงต่างประเทศสหรัฐเปิดเผยว่า ความเห็นพ้องกันดังกล่าวมีขึ้นในระหว่างการสนทนาทางโทรศัพท์ระหว่างนายหวัง อี้ รัฐมนตรีต่างประเทศจีน กับนายมาร์โค รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐ เมื่อเดือนเมษายนโดยนายทอมมี พิกอตต์ โฆษกกระทรวงต่างประเทศสหรัฐ บอกกับรอยเตอร์ว่า ทั้งสองฝ่ายเห็นพ้องกันว่าไม่ควรอนุญาตให้ประเทศหรือองค์กรใดเรียกเก็บค่าธรรมเนียมผ่านทางในทางน้ำระหว่างประเทศ เช่น ช่องแคบฮอร์มุซ
ด้านสถานทูตจีนในกรุงวอชิงตันไม่ได้โต้แย้งรายงานของสหรัฐเกี่ยวกับการสนทนาดังกล่าว โดยนายหลิว เผิงหยู โฆษกสถานทูตจีน ระบุแสดงความหวังว่า ทุกฝ่ายจะสามารถทำงานร่วมกันเพื่อฟื้นฟูการสัญจรผ่านช่องแคบนั้นได้ตามปกติ และว่า การรักษาความปลอดภัยและความมั่นคงในพื้นที่ และการรับประกันการสัญจรผ่านทางโดยไม่ติดขัด นับเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของประชาคมระหว่างประเทศ
การเปิดเผยการหารือในเรื่องนี้ของกระทรวงต่างประเทศสหรัฐมีขึ้นก่อนเกิดการพบปะสุดยอดครั้งสำคัญระหว่างประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐ ที่กำลังมุ่งหน้าสู่กรุงปักกิ่ง เพื่อพบกับประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ของจีน ในการเดินทางเยือนจีนอย่างเป็นทางการ ที่จะเปิดฉากขึ้นในวันที่ 13 พฤษภาคมนี้ ซึ่งประเด็นการปิดช่องแคบฮอร์มุซของอิหร่านจะเป็นหนึ่งในวาระของการหารือ
รอยเตอร์ยังอ้างแหล่งข่าว 2 รายที่รับทราบเกี่ยวกับการสนทนาระหว่างนายหวังและรูบิโอ กล่าวอ้างด้วยว่า รูบิโอได้หยิบยกประเด็นเรื่องเรือจีนอาจต้องจ่ายค่าธรรมเนียม ซึ่งดูเหมือนจะเป็นการกระตุ้นให้จีนกดดันอิหร่านมากขึ้นเพื่อยุติความขัดแย้ง
ทั้งนี้อิหร่านได้เรียกร้องสิทธิในการเก็บค่าธรรมเนียมการเดินเรือในช่องแคบฮอร์มุซ เป็นหนึ่งในเงื่อนไขเบื้องต้นสำหรับการยุติความขัดแย้งกับสหรัฐ และในขณะที่สหรัฐยังคงปิดล้อมทางทะเลต่ออิหร่านอยู่ ทรัมป์ได้เคยกล่าวเปรยถึงความเป็นไปได้ที่จะเรียกเก็บค่าธรรมเนียมหรือร่วมมือกับอิหร่านในการเก็บธรรมเนียมผ่านทาง แต่หลังจากเผชิญกระแสต่อต้านทั้งภายในและภายนอกประเทศ ทำเนียบขาวจึงออกมาบอกว่าทรัมป์ต้องการให้ช่องแคบฮอร์มุซเปิดให้เรือสัญจรได้โดยปราศจากข้อจำกัดใดๆ
ขณะที่จีนยังคงรักษาความสัมพันธ์กับอิหร่านและยังเป็นผู้นำเข้าน้ำมันรายใหญ่ของอิหร่าน ซึ่งสหรัฐพยายามให้จีนใช้อิทธิพลของตนเองกดดันให้เตหะรานทำข้อตกลงกับสหรัฐ
อย่างไรก็ดี รอยเตอร์ยังรายงานด้วยว่าในการหารือกับนายอับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศของอิหร่าน ในเวลาต่อมา นายหวังกล่าวว่า ประชาคมระหว่างประเทศมีความกังวลร่วมกันเกี่ยวกับการฟื้นฟูเส้นทางผ่านช่องแคบให้เป็นปกติและปลอดภัย พร้อมย้ำว่าจีนสนับสนุนอิหร่านในการปกป้องอธิปไตยและความมั่นคงของชาติ
